Ćwiczenia praktyczne przy obiektach, projekt konserwatorski, analiza i dokumentacja obiektu in situ, konsultacje indywidualne, korekty robocze, wizyty studyjne, zajęcia terenowe, wizyty w pracowniach artystycznych, rozmowy z artystami, dyskusja problemowa i analiza studiów przypadku.

Zaliczenie przedmiotów przewidzianych programem studiów do końca IV roku, w szczególności z zakresu dokumentacji konserwatorskiej, technologii wykonania dzieł sztuki, konserwacji kierunkowej i teorii konserwacji. Student powinien posiadać podstawową umiejętność oceny obiektu, prowadzenia kwerendy, formułowania rozpoznania materiałowego oraz pracy w warunkach pracownianych.

Przedmiot ma na celu rozwijanie praktycznych kompetencji związanych z ochroną i konserwacją sztuki nowoczesnej i współczesnej poprzez bezpośrednią pracę z obiektem, rozpoznanie jego specyfiki materialnej i technologicznej, prowadzenie dokumentacji oraz formułowanie decyzji konserwatorskich adekwatnych do charakteru dzieła. Zajęcia obejmują działania praktyczne w pracowni, analizę przypadków nietypowych, zajęcia terenowe, wizyty w pracowniach artystycznych, rozmowy z artystami i dyskusje nad rolą intencji autora, funkcji dzieła oraz warunków jego dalszej opieki, ekspozycji i przechowywania. W semestrze zimowym nacisk położony jest przede wszystkim na rozpoznanie obiektu, diagnozę stanu zachowania, dokumentację oraz wstępne założenia programu postępowania.

Podstawę zaliczenia stanowią systematyczna obecność i aktywna praca podczas zajęć praktycznych, bieżące prowadzenie dokumentacji, udział w konsultacjach, zajęciach terenowych, wizytach studyjnych i rozmowach z artystami oraz umiejętność ustnego omówienia problemu konserwatorskiego i zaproponowania adekwatnego kierunku postępowania. Warunkiem uzyskania zaliczenia jest wykazanie samodzielności w rozpoznaniu obiektu, poprawności dokumentacyjnej, odpowiedzialnej organizacji warsztatu pracy oraz gotowości do merytorycznej dyskusji.

Uzyskanie zaliczenia wszystkich przewidzianych form aktywności, sporządzenie podstawowej dokumentacji wybranego obiektu lub problemu oraz wykazanie umiejętności diagnozy stanu zachowania i sformułowania wstępnych, uzasadnionych założeń postępowania konserwatorskiego.

1. Brandi, Cesare. Teoria del restauro. Roma: Edizioni di Storia e Letteratura, 1963.
2. Brandi, Cesare. Theory of Restoration. Translated by Cynthia Rockwell. Edited by Giuseppe Basile. Florence–Roma: Nardini Editore; Istituto Centrale per il Restauro, 2005.
3. Brandi, Cesare. Teoria restauracji. Tłum. Magdalena Kijanko. Red. Giuseppe Basile i Iwona Szmelter. Warszawa: Międzynarodowe Centrum Kultury, 2006.
4. Corzo, Miguel Angel, ed. Mortality Immortality? The Legacy of 20th-Century Art. Los Angeles: Getty Conservation Institute, 1999.
5. Hummelen, IJsbrand, and Dionne Sillé, eds. Modern Art: Who Cares? An Interdisciplinary Research Project and an International Symposium on the Conservation of Modern and Contemporary Art. 2nd ed. London: Archetype, 2005.
6. Muñoz-Viñas, Salvador. Contemporary Theory of Conservation. London: Routledge, 2005.
7. Schinzel, Hiltrud. Touching Vision 2.023. Norderstedt: BoD – Books on Demand, 2023.
8. Scholte, Tatja, and Glenn Wharton, eds. Inside Installations: Theory and Practice in the Care of Complex Artworks. Amsterdam: Amsterdam University Press, 2011.
9. Szmelter, Iwona. O fenomenie sztuk wizualnych i meandrach ich ochrony. Filozofia i elementy nowej teorii i praktyki konserwacji. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2020.
10. Szmelter, Iwona. Aktualność sztuki: Innowacyjna opieka nad sztuką nowoczesną i współczesną. Warszawa: Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, 2024.

1. Bogdańska-Krzyżanek, Małgorzata, and Joanna Egit-Pużyńska, red. O opiece nad kolekcją. Konsultacja naukowa Iwona Szmelter. Warszawa: Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, 2008.
2. Folga-Januszewska, Dorota. Muzeum: fenomeny i problemy. Kraków: Universitas, 2015.
3. Hölling, Hanna, Joanna Pelta Feldman, and Emilie Magnin. “Performance Conservation: A Condition Report, or a Para-Ethnography in Three Acts.” In Revolving Documents: Narrations of Beginnings, Recent Methods and Cross-Mappings of Performance Art, edited by S. G. Fink and A. Mirčev, 155–172. Zürich: Diaphanes, 2024.
4. Jadzińska, Monika. Duże dzieło sztuki: sztuka instalacji – autentyzm, zachowanie, konserwacja. Kraków: Universitas, 2011.
5. Jadzińska, Monika. Tworzywa sztuczne w sztukach wizualnych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2019.
6. Kowalik, Anna. “How to Protect Contemporary Artworks Made of Nature or by Nature: Case Studies Concerning the Preservation of Ephemeral Art.” Antennae, no. 46.
7. Laurenson, Pip. “Authenticity, Change and Loss in the Conservation of Time-Based Media Installations.” Tate Papers, no. 6 (Autumn 2006). Accessed May 20, 2022. 
8. Laurenson, Pip, and Vivian van Saaze. “Collecting Performance-Based Art: New Challenges and Shifting Perspectives.” In Performativity in the Gallery: Staging Interactive Encounters, edited by Outi Remes, 27–41. Bern: Peter Lang, 2014.
9. Nowe muzeum sztuki: współczesnej czy nowoczesnej? Miejsca, programy, zadania. Warszawa, 2005.
10. Object – Event – Performance: Art, Materiality, and Continuity Since the 1960s. Edited by Hanna Hölling. New York: Bard Graduate Center, 2022.
11. Poprzęcka, Maria, red. Dzieło sztuki a konserwacja. Kraków: Universitas, 2004.
12. Schädler-Saub, Ursula. “Conservation Ethics Today: Are Our Conservation-Restoration Theories and Practice Ready for the Twenty-First Century? Introductory Notes to Some Central Issues.” Protection of Cultural Heritage 8 (2019): 291–300.
13. Stigter, Sanneke. “Co-Producing Conceptual Art: A Conservator’s Testimony.” Revista de História da Arte – Série W 4 (2015): 103–114.
14. Theory and Practice in the Conservation of Modern and Contemporary Art: Reflections on the Roots and the Perspectives. London, 2010.
15. Szmelter, Iwona. “Współczesna teoria konserwacji i restauracji dóbr kultury. Zarys zagadnień.” Ochrona Zabytków 2 (2006).
16. Szmelter, Iwona. “Nowa rama konceptualna opieki nad dziedzictwem sztuki nowoczesnej.” Biuletyn Konserwatorów Dzieł Sztuki 1–4 (2008).
17. Szmelter, Iwona, et al. Innovative Approach to the Complex Care of Contemporary Art. London–Warsaw, 2012.
18. Szmelter, Iwona, and Wojciech Kowalski. “Wystawiennictwo sztuki nowoczesnej a ochrona integralności utworów.” Muzealnictwo 49 (2008): 20–41.
19. Sztuka dzisiaj. Materiały sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki. Warszawa, 2001.
20. Van de Vall, Renée. “The Devil and the Details: The Ontology of Contemporary Art in Conservation Theory and Practice.” The British Journal of Aesthetics 55, no. 3 (2015): 285–302.
21. Van de Vall, Renée, Hanna Hölling, Tatja Scholte, and Sanneke Stigter. “Reflections on a Biographical Approach to Contemporary Art Conservation.” In ICOM-CC Preprints. Lisbon, 2011.
22. Wysocka, Elżbieta. Wirtualne ciało sztuki. Ochrona i udostępnianie dzieł audiowizualnych. Warszawa: Narodowe Centrum Kultury, 2013.

Wybrane aktualne artykuły i studia przypadków wskazane przez prowadzącego w trakcie semestru