Przedmiot realizowany jest w formie zajęć warsztatowych ukierunkowanych na praktyczne opanowanie technik graficznych oraz rozwijanie indywidualnej wypowiedzi artystycznej. Kurs łączy działania manualne, eksperymenty z drukiem oraz elementy pracy cyfrowej i koncepcyjnej.

W ramach zajęć wykorzystywane są następujące metody dydaktyczne:

Zajęcia warsztatowe – praca w pracowni graficznej pod opieką osoby prowadzącej; etapowe prowadzenie uczestniczek i uczestników przez proces twórczy i techniczny

Realizacja projektu indywidualnego – zadania główne (litografia i risografia) opracowywane samodzielnie przez osoby studenckie na bazie wytycznych tematycznych

Wykład wprowadzający – omówienie technik litografii i risografii oraz uzupełniające informacje dotyczące technik druku płaskiego, ich historii i współczesnego zastosowania

Warsztaty wprowadzające w zagadnienie matrycy koloru – analiza i praktyczne ćwiczenia z separacją barwną oraz budowaniem obrazu z wielu warstw graficznych (rastrowanie, grenowanie, aple)

Konsultacje indywidualne – bieżące omawianie postępów, rozwiązywanie problemów technicznych i merytorycznych

Dialog dydaktyczny – wspólne omawianie efektów pracy, rozmowa na temat decyzji projektowych, analiza porównawcza

E-learning – zajęcia wspierane materiałami dostępnymi online, z wykorzystaniem platformy Google Classroom, służącej do udostępniania plików, przykładów oraz prowadzenia zdalnych konsultacji

zdany egzamin wstępny, znajomość podstaw grafiki warsztatowej oraz rysunku, umiejętność obsługi programów graficznych w stopniu umożliwiającym realizację zadań

Celem przedmiotu jest rozwijanie umiejętności praktycznych oraz świadomości artystycznej osób studenckich w zakresie technik druku płaskiego, ze szczególnym uwzględnieniem litografii i risografii. Kurs ma na celu:
opanowanie podstawowych i zaawansowanych technik litograficznych oraz risograficznych, zarówno w aspekcie manualnym, jak i cyfrowym,
rozwijanie zdolności twórczego myślenia i indywidualnej ekspresji poprzez realizację własnych projektów graficznych,
poznanie specyfiki matrycy barwnej zbudowanej z wielu warstw oraz umiejętność jej praktycznego zastosowania w druku risograficznym,
kształtowanie umiejętności przygotowania projektu do druku, w tym separacji kolorów i pracy z narzędziami cyfrowymi,
rozwijanie umiejętności krytycznej analizy własnej pracy.

ZADANIA
1. Pejzaż – kredka litograficzna. Czarno-biała litografia na kamieniu, A4+ do A3. Autorska interpretacja pejzażu (natura albo przestrzeń miejska), budowanie nastroju i przestrzeni światłem i kontrastem: gradacje szarości, kontrolowany gren kamienia, kredki o różnej tłustości, kierunek i gęstość kreski.
2. Pejzaż – tusz litograficzny. Czarno-biała litografia na kamieniu, A4+ do A3. Może być kontynuacją lub rozwinięciem pejzażu z kredki, tym razem zbudowanym środkami właściwymi dla tuszu. Praca pędzlem, gradacje szarości budowane laserunkowo. Wymaga wcześniejszego szkicu kompozycji z orientacyjnym rozkładem walorów.
3. Noc w Muzeum – plakat risograficzny A3. Plakat oparty na jednym, prostym i ikonicznym motywie. Dwie matryce koloru: jedna z wyciętego szablonu, druga budowana cyfrowo z rastrów, grenu (użycie filtrów) i apli. Druk w dwóch kolorach.

OBOWIĄZKOWE WARSZTATY
Maska. Wprowadzenie do pracy z kamieniem: przedruk octowy plus rysunek pozytywowy na kamieniu. Praca gumą arabską i częściowe odejmowanie matrycy wprowadzają element rysunku negatywowego. Efekt: 2 odbitki.
Litografia na aluminium – „Litera-zwierzę”. Swobodny rysunek linearny na folii aluminiowej, A5 (losowanie litery i zwierzęcia). Efekt: 1–2 odbitki.
Warsztaty risograficzne. Wykład o risografii, przygotowanie matryc cyfrowych na bazie rysunku z litografii na aluminium i jednodniowy druk całej grupy w dwóch kolorach, jednakowych dla wszystkich. Wprowadzenie do pracy z matrycą koloru przed zadaniem „Noc w Muzeum”. Efekt: pliki przygotowane we wspólnym szablonie InDesign.

Zaliczenie z oceną. O ocenie decydują zadania główne. Udział w warsztatach i wykonanie prac warsztatowych oraz frekwencja zgodna z limitem nieobecności są warunkiem zaliczenia.
Ocena końcowa jest średnią ocen z trzech zadań głównych. Każde z trzech zadań musi zostać zaliczone na ocenę pozytywną.

ZADANIA GŁÓWNE PODLEGAJĄCE OCENIE
Zadanie 1: Litografia – „Pejzaż”, kredka litograficzna
Zadanie 2: Litografia – „Pejzaż”, tusz litograficzny
Zadanie 3: Risografia – „Noc w Muzeum”, plakat A3

WARUNKI ZALICZENIA
udział w warsztatach i wykonanie prac warsztatowych: „Maska” – 2 odbitki; litografia na aluminium „Litera-zwierzę” – 1–2 odbitki; warsztaty risograficzne – pliki przygotowane we wspólnym szablonie InDesign,
dozwolone maksymalnie 3 nieobecności.

KRYTERIA OCENY ARTYSTYCZNEJ
Zadania litograficzne:
świadome budowanie nastroju, przestrzeni i głębi,
operowanie światłem, kontrastem i walorem,
wykorzystanie specyfiki techniki: grenu kamienia i tłustości kredki lub laserunku tuszu,
kompozycja i indywidualna interpretacja tematu,
jakość warsztatowa odbitek.
Zadanie risograficzne:
czytelność i siła znaku plakatowego opartego na jednym motywie,
świadome użycie wspólnych środków: szablonu, rastrów, grenu i apli,
relacja dwóch matryc koloru: nakładanie, przezroczystość, kontrast,
poprawność przygotowania plików produkcyjnych i symulacji kolorystycznej.
(skala ocen umieszczona w Regulaminie studiów)

WYMAGANIA TECHNICZNE
Zadania litograficzne: nakład minimum 3 odbitki, ocenie podlegają co najmniej 2 poprawne technicznie; równo przycięte marginesy; podpis ołówkiem na froncie: imię i nazwisko, tytuł, technika, data.
Zadanie risograficzne: dwa pliki TIFF (źródłowe) i dwa pliki PDF (produkcyjne, A3), 300 DPI, w skali szarości – po jednym na każdą matrycę koloru; symulacja efektu końcowego w pliku JPEG RGB. Ocenie podlegają pliki produkcyjne i symulacja. Pliki należy umieścić na Google Drive w folderze i terminie wskazanym przez osobę prowadzącą.

Aby zaliczyć przedmiot, uczestniczki i uczestnicy powinni wykazać się:
zrozumieniem procesu litograficznego, w tym znajomością elementów tworzenia matrycy na kamieniu oraz budowania rysunku negatywowego i pozytywowego,
zrozumieniem procesu risograficznego, obejmującym przejście od matrycy analogowej do cyfrowej oraz budowanie matrycy za pomocą warstw kolorystycznych,
umiejętnością wyboru i wykorzystania różnych technik i narzędzi, takich jak kredka litograficzna, tusz litograficzny (praca pędzlem, laserunek) oraz rysunek z zastosowaniem gumy arabskiej,
umiejętnością modyfikowania procesów litograficznego i risograficznego na etapie poszukiwania własnych rozwiązań twórczych,
umiejętnością przełożenia własnych pomysłów i inspiracji na język litografii i risografii, skutecznie wykorzystując techniki graficzne do realizacji indywidualnego projektu.

Maksymalnie 3 nieobecności są dopuszczalne; przekroczenie limitu skutkuje nieklasyfikacją z przedmiotu.

1. 
   http://www.nastazjaciupa.art/wp-content/uploads/2020/11/LITOGRAFIA.instrukcja_PL_PDFformat.pdf
   Nastazja Ciupa, Litografia. Instrukcja – podręcznik w formie online, udostępniany studentom w formie linku i pliku

Zajęcia mają charakter praktyczny, najważniejsze jest: kształtowanie umiejętności przekładania własnych doświadczeń na język wizualny i umiejętność wyboru narzędzi, elementów warsztatu graficznego najlepiej oddających założenia twórcze.

1. Grafika Artystyczna Podręcznik Warsztatowy, Wydział Grafiki, Akademia Sztuk Pięknych w Poznaniu, 2007
2. Beth Grabowski, Bill Fick, GRAFIKA techniki i materiały Przewodnik, Wydawnictwo Universitas, Kraków 2011.
3. Magdalena Piotrowska, Władysław Winiecki — Wielki Wodewil, Warszawa 2010
4. Irena Tessaro-Kosimowa. Historia Litografii Warszawskiej, Warszawa 1973.
5. Anna Grochala, Pochwała litografii, ASP Warszawa 2003
6. Garo Z. Antreasian, Clinton Adams, The Tamarind Book of Lithography: Art and Techniques, 1970.
7. Marjorie Devon, Tamarind Techniques for Fine Art Lithography, 2008.
8. Paweł Frąckiewicz, Pamięć przyszłości / The Memory of the Future, 2012.
9. Wrocławska Szkoła Grafiki / English for printmaking, autor zbiorowy, ASP Wrocław
10. John Z. Komurki, Luca Bendandi, Risomania: The New Spirit of Printing, Niggli, 2017