Katalog ECTS

Konserwacja i restauracja grafiki i rysunku - praktyka

Pedagog: dr hab. Weronika Liszewska
Asystent/ci: Magdalena Grenda-Kurmanow

Pole Opis
Typ przedmiotu kierunkowy
Metody dydaktyczne (forma zajęć)

Zajęcia stacjonarne. 

-projekt indywidualny lub zbiorowy
-indywidualne lub grupowe konwersatoria (dialog dydaktyczny, dyskusja, korekty)
- ćwiczenia warsztatowe
- relacja mistrz-uczeń

Język wykładowy polski;
Wymagania wstępne

Zaliczony II rok studiów magisterskich na kierunku "konserwacja i restauracja dzieł sztuki" w specjalności "konserwacja i restauracja książki, grafiki i skóry zabytkowej".

Wymagania końcowe

Poprawne wykonanie wstępnej dokumentacji wybranej zabytkowej grafiki lub rysunku: wykonanie dokumentacji fotograficznej, w tym fotografii specjalistycznych (wersja cyfrowa) oraz badań specjalistycznych (wersja cyfrowa) konserwowanego obiektu/obiektów w ramach ćwiczeń. Poprawne wykonanie ćwiczenia wprowadzającego do prac konserwatorskich (wprowadzenie do uzupełniania podłoży papierowych). Stworzenie samodzielnego projektu konserwacji i restauracji wybranego obiektu lub zespołu obiektów lub części projektu zbiorowego, pod kierunkiem pedagogów, w oparciu o analizę historyczną, stylistyczną, ikonograficzną, techniczną i technologiczną oraz stanu zachowania, z uwzględnieniem właściwych metod konserwatorskich i restauratorskich (konwersatorium). Wykonanie prezentacji multimedialnej przedstawiającej wykonaną dokumentację obiektu i stworzony projekt konserwatorski (wersja cyfrowa). Egzamin ustny z zakresu dotyczącego treści kształcenia.

Forma i sposób zaliczenia przedmiotu (metody i kryteria oceny)

Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest poprawne wykonanie wstępnej dokumentacji fotograficznej i badawczej, ćwiczenia wprowadzającego do konserwacji oraz projektu konserwacji-restauracji w formie prezentacji multimedialnej. Ocena w/w prac etapowych jest składową oceny końcowej. Wpływ na końcową ocenę semestralną ma także sam przebieg prac, w zakresie oceny stosowania się do poleceń prowadzącego, prawidłowości wdrożenia omówionych procedur, przestrzegania ustalonej metodologii i przyjętego przez prowadzącego planu prac, stosowania się studenta do zasad etyki zawodowej oraz zaangażowania i aktywnego uczestnictwa w podejmowanych zadaniach w trakcie ćwiczeń.
Zaliczenie w formie egzaminu ustnego dotyczącego treści programowych przedmiotu wraz z prezentacją multimedialną projektu konserwatorskiego. Ocena elementów składowych, wg skali ocen umieszczonej w Regulaminie studiów.

Cele dydaktyczne (treści programowe, opis przedmiotu)

Treści programowe nauczania
Studenci po ukończeniu zajęć z konserwacji i restauracji grafiki i rysunku powinni być przygotowani zarówno do pracy samodzielnej jak i zespołowej. Program uwzględnia przekazanie wiedzy i umiejętności pozwalających studentom na tworzenie własnych projektów konserwatorskich w zakresie konserwacji i restauracji grafiki i/lub wybranych rodzajów rysunku na podłożach papierowych, a także wiedzę w zakresie ochrony i przechowywania tych obiektów zabytkowych. W trakcie zajęć omawianego semestru studenci obowiązani są wykonać ćwiczenie wprowadzające do prac konserwatorskich (uzupełnienie ubytku podłoża papierowego na atrapach) oraz stworzyć projekt konserwacji i restauracji grafiki (lub zbioru grafik) wraz ze wstępną dokumentacją (fotograficzną i badawczą), w oparciu o wykonane badania specjalistyczne. Wykonane elementy ćwiczeń studenci przedstawiają w formie prezentacji multimedialnej, która jest podstawą do wspólnej dyskusji, przygotowującej ich do pracy zespołowej oraz interdyscyplinarnej.
Cel zajęć:
Celem zajęć jest przekazanie studentowi wiedzy i umiejętności w zakresie:
- tworzenia projektów konserwacji i restauracji zabytkowych grafik i/lub wybranych rodzajów rysunków, wykonanych na podłożach papierowych
- przygotowania do wykonania praktycznych prac konserwatorskich zabytkowych grafik i rysunków na podłożach papierowych.
-wykonania dokumentacji prac konserwatorskich i restauratorskich zabytkowych grafik i/lub rysunków na podłożach papierowych.
-opracowania i prezentacji zagadnień związanych z dokumentacją, oceną stanu zachowania i konserwacją zabytkowych grafik i/lub rysunków na podłożach papierowych.

Literatura obowiązkowa wykorzystywana podczas zajęć

Neevel J. G., Reisland B., Bathophenanthroline Indicator Paper, PapierRestaurierung 2005, nr 6/1, s. 28-36
Ochrona zbiorów, praca zbiorowa, Narodowy Instytut Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów i Muzeum Narodowe w Warszawie, Kraków 2012
Słownik terminologiczny sztuk pięknych, red. Kuralska-Sulkiewicz K., Warszawa 2002
Sobucki W., Konserwacja papieru. Zagadnienia chemiczne, Biblioteka Narodowa, Warszawa 2013
Zasady postępowania z materiałami archiwalnymi, Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych, Warszawa 2011

Ponadto: Uzależniona od obiektu zabytkowego, będącego przedmiotem prac konserwatorsko-restauratorskich, badań i dokumentacji w ramach kursu.

Literatura uzupełniająca rekomendowana do samodzielnej pracy studenta

Uzależniona od obiektu zabytkowego, będącego przedmiotem prac konserwatorsko-restauratorskich, badań i dokumentacji w ramach kursu.

Opis przedmiotowych efektów kształcenia w zakresie:
UmiejętnościWiedzaKompetencje

Umiejętności: absolwent potrafi:
KU_03 wykonać profesjonalną dokumentacje opisową, fotograficzną, rysunkową, konserwowanego obiektu wykorzystując również technikę komputerową.
KU_04 zinterpretować i opisać konserwowane dzieło sztuki pod względem historycznym, stylistycznym, ikonograficznym, budowy technologicznej i techniki wykonania wykorzystując własną wiedzę, literaturę przedmiotu, dostępne źródła, wyniki badań specjalistycznych.
KU_05 przedstawić spójny projekt prac przy konserwowanym obiekcie uwzględniający jego historię, stylistykę, ikonografię, budowę technologiczną, technikę wykonania, rodzaje i zakres zniszczeń, funkcję, użycie właściwych materiałów i metod konserwatorskich, uzasadnienie usunięcia bądź pozostawienia późniejszych przekształceń, zakres i rodzaj interwencji restauratorskich.
KU_07 wykonać na wysokim poziomie artystycznym konieczne prace restauratorskie
w zakresie uzupełniania ubytków materii i formy artystycznej dzieła stosując różne materiały i techniki retuszu oraz rekonstrukcji, przedstawić propozycję jego aranżacji
i ekspozycji.
KU_08 zorganizować warsztat i odpowiednie warunki pracy, posługiwać się specjalistycznymi urządzeniami i narzędziami przestrzegając zasad bhp.

Student zna i rozumie:
KW_02 problematykę chemii ogólnej, budowę chemiczną i fizyczną materialnej struktury różnych dzieł sztuki, związki chemiczne stosowane w konserwacji dawniej i obecnie.
KW_03 metody analityczne wykorzystywane w badaniach dzieł sztuki w tym metody nieniszczące, zasady bhp oraz zagrożenie dla zdrowia substancji stosowanych
w konserwacji.
KW_04 złożoną budowę jednostkowego dzieła sztuki w kontekście struktury materialnej, formy artystycznej, przekazu ideowego, funkcji, uwarunkowań historycznych.
K-W05 przyczyny i rodzaje zniszczeń powstających w materii dzieł sztuki, zasady postawienia prawidłowej diagnozy stanu zachowania oraz opracowania projektu konserwacji
i restauracji, zasady i rodzaje dokumentowania dzieła przed, w trakcie i po konserwacji.
KW_06 zasady doboru właściwych środków i metod konserwatorskich, zasady ich wykorzystania w danej sytuacji z uwzględnieniem możliwych zagrożeń dla konserwowanego dzieła.
KW_07 zagadnienia dotyczące restauracji w tym możliwych rozwiązań estetycznych
i aranżacyjnych konserwowanego dzieła w zależności od zakresu zachowania warstw oryginalnych, jego funkcji i przeznaczenia.
KW_08 zasady bezpiecznego eksponowania, przechowywania, transportowania dzieł sztuki
i zabytków oraz zasady prewencji konserwatorskiej.
KW_11 technikę wykonania i budowę technologiczną różnych gatunków sztuk plastycznych (zgodnie z ukończoną specjalizacją) w kontekście ich uwarunkowań historycznych oraz praktyki wykonawczej.

Kompetencje społeczne: absolwent jest gotów do
KK_02 realizacji prac w interdyscyplinarnym zespole z poszanowaniem zasad etyki zawodowej i obowiązujących przepisów, współpracy z innymi specjalistami, przedstawicielami służby ochrony zabytków, koordynacji zadań, wykorzystania w różnych sytuacjach podstawowych pojęć i zasad z zakresu prawa własności intelektualnej (prawa własności przemysłowej, prawa autorskiego, itp.).
KK_03 wypowiadania się w formie słownej i pisemnej na tematy związane ze sztuką, wystąpień publicznych, dyskusji, przygotowania prezentacji z zakresu ochrony i konserwacji dzieł sztuki.

Opis wymagań dotyczących pracowni, warsztatu lub pomocy dydaktycznych

Dwie sale, z przeznaczeniem do jednoczesnej pracy do 5 studentów. Jedna sala wydzielona (tylko do zajęć w ramach konserwacji grafiki i rysunku), wyposażona w profesjonalne stoły (do dużych formatów obiektów zabytkowych), regulowane stołki, prawidłowe, profesjonalne oświetlenie każdego stołu, odpowiednie narzędzia konserwatorskie oraz zamykane szafy i szafki na narzędzia. Sala ta powinna być ponadto wyposażona w: dwie prasy hydrauliczne (jedną wielkoformatową), stół podświetlany, karibari wielkoformatowe, przyciski o zróżnicowanym ciężarze (w tym dużym), tektury bezkwasowe, filce, deski wielkoformatowe, mikroskop z wysięgnikiem, z możliwością rejestracji obrazu elektronicznego, aparat fotograficzny cyfrowy, lampy fotograficzne, stanowisko komputerowe, komputer najnowszej generacji z oprogramowaniem odpowiednim do sporządzania dokumentacji konserwatorskiej i prezentacji multimedialnej, dysk zewnętrzny do archiwizacji danych, drukarka cyfrowa, rzutnik multimedialny skorelowany z laptopem do prezentacji multimedialnych, ekran do prezentacji multimedialnych. Ponadto w sali tej powinna być możliwość prowadzenia wykładów, seminarium i konwersatorium, tzn. nie powinny się tam odbywać jednocześnie w tym samym czasie inne zajęcia. Sala powinna być zabezpieczona pod kątem bezpieczeństwa obiektów zabytkowych (zabezpieczenie drzwi, okien, system alarmowy), a także klimatyzowana. Ze względu na bezpieczeństwo studentów i obiektów i w trosce o przebieg prac konserwatorskich, w sali tej nie powinny odbywać się w innych godzinach inne zajęcia, niezwiązane z działalnością pracowni.
Druga sala przeznaczona powinna być do zabiegów „mokrych”, wyposażona w wanny z instalacją wodą i odpływową, podświetlany stół podciśnieniowy, urządzenie do maszynowego uzupełniania ubytków masą papierową i komorę ssąco-nawilżającą.
Ponadto do prowadzenia zajęć konieczny jest dostęp do urządzeń badawczych i możliwość stałej współpracy z laboratorium chemicznym, fotograficznym i innymi pracowniami na Wydziale.

Informacja: tygodniowa liczba godzin ćwiczeń lub wykładów, liczba punktów ECTS przynależna przedmiotowi oraz informacje o formie i zaliczeniu przedmiotu zawarte są w programie studiów.


Lista studiów

studia status Czas
[h]
ECTS forma zaliczenie
Konserwacja i Restauracja Dzieł Sztuki / konserwacja i restauracja książki, grafiki i skóry zabytkowej s.5 o 15 1 w. 15h
w. [zal. z oceną]


Semestr 2019/20-Z (Z-zimowy,L-letni)
Kod kursu: #38.9222